H. Cunegondes van Bamberg
(gedachtenis)

ofwel Cunegundes van Luxemburg.
ca 980 Luxemburg - 3 maart 1033 of 1039 Kaufungen.
Dochter van graaf Siegfried van Luxemburg en vanaf ca 998 echtgenote van de latere keizer Hendrik II, van wie zij geen kinderen had. Later is hieruit de legende ontstaan dat zij en haar man de gelofte van zuiverheid hadden afgelegd. Werd in 1002 door aartsbisschop St. Willicus van Mainz tot koningin gekroond en in 1014 door paus Benedictus VIII tot keizerin.  Stichtte met haar man in 1007 het bisdom Bamberg en bouwde de domkerk alhier. Na Hendriks dood in 1024 werd ze benedictines in het door haarzelf in 1017 gestichte klooster Kaufungen bij Kassel, waar ze ernstig probeerde haar keizerlijke afkomst te vergeten. Heiligverklaard in 1200, 54 jaar naar haar echtgenoot. Hiermee zijn zij en haar man een voorbeeld geworden van een heiligverklaard echtpaar. In 1202 werden haar relieken overgebracht naar de dom van Bamberg. Ook haar zuster Achahildis is heiligverklaard.

Patr. van aartsbisdom Bamberg, van belasterden; kinderen en zwangere vrouwen.

Attr. als vorstin met kroon en scepter; model van een kerk die zij alleen draagt of samen met Hendrik; ploegschaar (na haar dood ontstond de legende dat ze - om haar maagdelijkheid te bewijzen - besloot over 12 gloeiende ploegscharen te lopen zonder zich te verbranden); Grieks kruis (kruisreliek die zij schonk aan de domkerk te Basel); schotel met munten; als non met boek.

Icon. kenmerkt zich door keizerlijk ornaat, bij uitzondering gecombineerd met weduwensluier. Ook wel als benedictinessernon. Scenes: samen met Hendrik door Christus gekroond, verzoeking door de duivel in de gedaante van een jonge man, tot rede gebracht door de keizer, berechting en veroordeling tot de vuurproef, loopt over gloeiende ploegscharen, woont mis bij en hangt handschoen aan zonnestraal, beloont bouwvakker door gift van wonderlijke schotel, bedankt Christus samen met Hendrik voor diens genezing.